МКК-ның 910-нысан бойынша жаппай хабарламалары: түсімді жеке картаға қабылдау енді жүрмейді
Онлайн төлемдерді қызметкерлердің немесе құрылтайшылардың жеке карталарына қабылдау ыңғайлы оңтайландыру болып көрінген кезең біржола аяқталды. Қазақстан Республикасының Мемлекеттік кірістер комитеті (МКК) деректерді салыстырудың автоматтандырылған жүйесін іске қосты — ол ақша ағындарының барлығын толық ашық етеді.
Бүгінде мәлімделген табыстың жеке тұлғалар карталарына түскен нақты қаражатқа сәйкес келмеуі — камералдық бақылау хабарламасын алудың кепілді жолы.
МКК-ның жаңартылған тетігі қалай жұмыс істейтінін, жеке тұлға картасына ақша қабылдау қандай салдарға әкелетінін және ЖШС конверсияны жоғалтпай заңды төлем қабылдауды қалай құратынын талдаймыз.
Бақылау механикасы: банк деректері декларацияға қарсы
Көптеген кәсіпкердің басты жаңылысы — жеке тұлғалардың банк карталары салық органдарының назарынан тыс қалады деп сену.
ҚР Салық кодексі мен қаржы мониторингі туралы заңнама аясында екінші деңгейлі банктер азаматтардың транзакциялары туралы деректерді нақты белгіленген өлшемшарттар бойынша МКК-ға береді:
Тәуекел өлшемшарты: бір жеке тұлғаның қатарынан үш ай бойы ай сайын 100 және одан көп түрлі адамнан жалпы сомасы 1 020 000 теңгеден (255 АЕК) асатын мобильді аударым алуы
Әрі қарай не болады?
- Автоматты сәйкестендіру: МКК алгоритмдері өлшемшартқа ілінген адамдар тізімін тіркелген ЖШС мен жеке кәсіпкерлердің штат кестесімен және құрылтайшылар тізімімен салыстырады.
- Фискалдық деректер операторлары мен есептілік бойынша тексеру: салық органы қызметкерлер карталарына түскен сома көлемін компанияның ресми есептерімен (910.00, 300.00, 100.00 нысандары) және фискалдық деректер операторларының деректерімен салыстырады.
- Хабарлама қалыптастыру: алшақтық анықталған жағдайда жүйе табысты жасырғаны туралы камералдық бақылау хабарламасын автоматты түрде жасайды.
ЖШС үшін қаржылық және құқықтық салдар
Егер компания өз тауарлары мен қызметтері үшін төлемді қызметкерлердің карталарына қабылдаса, мемлекет үшін бұл — салық төлеуден әдейі жалтару және үшінші тұлғалар арқылы тіркелмеген кәсіпкерлік қызмет жүргізу.
Бұл бірқатар қатаң шараға әкеледі:
- Салықты қосымша есептеу және өсімпұл: қызметкерлер карталарына түскен әрі ЖШС-нің жасырын түсімі деп танылған барлық сома толық көлемде салық салуға (КТС/ЖТС) жатады. Оның үстіне төлем жасалған сәттен бастап мерзімі өткен әр күн үшін өсімпұл есептеледі.
- Айыппұл санкциялары (ҚР ӘҚБтК 275-бабы): салық төлеушінің салық салу объектілерін жасыруы төленбеген салық сомасының 200% мөлшерінде айыппұлға әкеледі. Бір жыл ішінде қайта бұзушылық жасалса, айыппұл мөлшері 300%-ға дейін өседі.
- Банк шоттарын бұғаттау: камералдық бақылау хабарламасын алған ЖШС-нің оны орындауға шектеулі мерзімі бар (30 жұмыс күні). Компания алшақтықпен келіспесе немесе растайтын құжат ұсына алмаса, МКК ЖШС-нің барлық есеп айырысу шоты бойынша шығыс операцияларын тоқтата тұрады.
- Қылмыстық жауапкершілік қаупі: табысты ірі және аса ірі мөлшерде жүйелі түрде жасырғанда бұзушылық әкімшілік аядан қылмыстық аяға ауысады (ҚР Қылмыстық кодексінің 245-бабы «Ұйымдардан салық және (немесе) бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдерді төлеуден жалтару»).
Бизнестің көзге түспейтін шығындары
Тікелей құқықтық тәуекелдерден бөлек, ақшаны жеке картаға қабылдау компанияның ішкі экономикасын бұзады.
- «Соқыр» айналым: ЖШС-нің есеп айырысу шотына түспеген ақша ресми қаржылық тарих қалыптастырмайды. Нәтижесінде банктер бизнесті шығынды не мөлдір емес деп санап, компанияға бизнес-несие, овердрафт және лизинг беруден бас тартады.
- Адами фактор және кассалық үзілістер: қаражат компанияда емес, менеджердің қолында тұрады. Қызметкер жұмыстан шыққанда, сот орындаушылары алдындағы қарызы үшін оның жеке картасы бұғатталғанда немесе жеке қаржылық қиындығы туындағанда ЖШС операциялық ақшадан айырылады.
- Бухгалтерияға жүктеме: бейресми түсімдерді орындалған жұмыс актілерімен және жалған чектермен «жабу» әрекеті бухгалтердің ондаған сағатын алады және кез келген аудиторлық тексеруде тұрақты осалдық тудырады.
Жүйелі шешім: ресми интернет-эквайринг
ЖШС-ні толық қорғаудың және сатылымның жоғары деңгейін сақтаудың жалғыз жолы — төлем процестерін ресми интернет-эквайрингке көшіру.
Кәсіби эквайрингке көшу не береді?
- ЖШС есеп айырысу шотына тікелей есептеу: барлық қаражат дұрыс төлем мақсатының кодымен компания банкіне тікелей түседі. Бұл МКК мен қаржы мониторингінің сұрақтарын толық жабады.
- Автоматты фискалдау: заманауи төлем шешімдері фискалдық деректер операторларымен кіріктіріледі. Төлем сәтті өткен сәтте фискалдық чек автоматты түрде қалыптасып, клиентке жіберіледі — менеджердің оны қолмен шығаруының қажеті жоқ.
- Үздіксіз клиенттік тәжірибе: клиент әдеттегі әрі қауіпсіз тәсілмен — Apple Pay, Google Pay арқылы немесе әлемнің кез келген банкінің картасымен 1 кликте төлейді. Сатып алушы бейтаныс жеке тұлғаның атына ірі сома аударып, күмәнданбайды.
- 1С және CRM үшін ашықтық: төлем мәртебелері есеп жүйеңізде лезде жаңарады. Қойма тауарды жинауға дереу сигнал алады, бұл адами қателер мен кідірістерді жоққа шығарады.
Бүгінде ақшаны жеке картаға қабылдау арқылы эквайринг комиссиясын үнемдеу әрекеті айыппұл, шот бұғаттау және қосымша есептеу түрінде еселеп көп қаржы шығынына апарады.
Ресми интернет-эквайринг — Қазақстандағы қауіпсіз әрі ауқымдалатын бизнес инфрақұрылымының базалық элементі.